Leczenie homeopatyczne w Unii Europejskiej – Lek. med. Joanna Koniorczyk

Źródło:Leczenie homeopatyczne w Unii Europejskiej – Lek. med. Joanna Koniorczyk.

AUSTRIA

Regulacje prawne
W Austrii leczyć homeopatycznie mogą jedynie lekarze.
W paragrafie 1.2 Federalnego Prawa Medycznego czynności medyczne
zdefiniowane jako „wszelkie działania oparte na wiedzy
medyczno-naukowej, prowadzone bezpośrednio lub pośrednio na istotach
ludzkich.” mogą wykonywać tylko lekarze.
Artykuł 184 Kodeksu Karnego stanowi, że osoby nieuprawnione,
podejmujące czynności medyczne zastrzeżone dla lekarzy, podlegają karze
pozbawienia wolności od trzech miesięcy wzwyż.
W praktyce prawo to jednak nie jest przestrzegane w odniesieniu do
medycyny naturalnej.

Zgodnie z Prawem o Służbie Zdrowia w szpitalach mogą być
stosowane jedynie metody rozpoznane naukowo. Metody tak rozpoznawane
przez Narodowy Komitet Medyczny Austrii to: akupunktura, homeopatia,
terapia neuralna i chiropraktyka.

W Austrii nie ma szpitala homeopatycznego, ale regularne
konsultacje homeopatyczne odbywają się w pięciu szpitalach
alopatycznych w Wiedniu oraz Klagenfurcie.

Edukacja
Naczelna Rada Lekarska w Austrii wydaje dyplomy, rozpoznawane jako
oficjalne umiejętności medyczne w dziedzinach takich jak: homeopatia,
akupunktura, terapia manualna i terapia neuralna.

Narodowy Związek Lekarzy rozpoznaje egzamin na tytuł „Lekarza
Homeopaty”, uzyskiwany po 3-letnim kursie.
W Austrii istnieje tylko jedna Akademia Medycyny Holistycznej.

Refundacja świadczeń
Ubezpieczenia publiczne refunduje tylko metody dowiedzione naukowo.
Generalnie terapie naturalne nie są refundowane, wyjątek zrobiono dla
homeopatii, masażu i balneoterapii. Wyjątki są robione
również w sytuacjach, gdy medycyna akademicka nie jest
skuteczna, a leczenie alternatywne może przynieść ulgę.
Prywatne ubezpieczenia zwracają koszty leczenia homeopatycznego.

BELGIA

Regulacje prawne
Monopol na leczenie został wprowadzony ustawowo przez Ustawę o
Praktykowaniu Medycyny w 1967 r. W akcie tym praktykowanie medycyny, w
które włączone są diagnostyka, leczenie, przepisywanie
leków, zabiegi chirurgiczne i profilaktyka, jest domeną
wyłącznie dyplomowanych lekarzy.
Po interwencji Komisji Europejskiej, odnośnie konieczności uregulowania
zasad praktykowania medycyny komplementarnej i alternatywnej, rząd
belgijski zwrócił się z prośbą do Federalnego Departamentu
Zdrowia Publicznego celem wypracowania odpowiednich regulacji. 29
kwietnia 1999 r Parlament Belgijski zatwierdził nowe prawo. W
listopadzie 1999 zostały wydane przepisy wykonawcze do nowej ustawy.

Artykuł 2 nowej ustawy wprowadza regulacje
dotyczące homeopatii, chiropraktyki, osteopatii i akupunktury i daje
możliwość uznania innych metod medycyny komplementarnej

Artykuł 3 ustanawia komisje doradcze,
zajmujące się przestrzeganiem prawa w zakresie medycyny
komplementarnej, reguluje rejestrację praktyk, członkostwo w
organizacjach, ubezpieczenia, dla profesjonalistów z tej
dziedziny, określa przepisy dotyczące reklamy i ograniczenia działań
medycznych.
Terapeuta, chcący zarejestrować działalność, musi udowodnić swoje
umiejętności zawodowe i wykazać, że jego działanie ma potencjalnie
pozytywny wpływ na zdrowie pacjentów.

Artykuł 6, paragraf 1 określa wymagania dla
komisji – musi w niej zasiadać co najmniej 5 lekarzy medycyny, przy
czym przynajmniej jeden z nich musi być lekarzem ogólnym lub
rodzinnym, oraz pięciu terapeutów medycyny komplementarnej,
nominowanych przez oficjalnie rozpoznane organizacje zawodowe. Komisja,
zgodnie z artykułem 6 par. 2 jest również predestynowana by
wdrożyć systemy kontrolne oraz kodeks etyki zawodowej.

Zgodnie z artykułem 8 praktyka medycyny
komplementarnej/ alternatywnej dozwolona jest jedynie, gdy terapeuta
posiada licencję wydaną przez Ministerstwo Zdrowia.

Zgodnie z artykułem 9 praktyk medycyny
komplementarnej/ alternatywnej obowiązany jest prowadzić kartotekę dla
każdego pacjenta. Terapeuci, nie będący lekarzami, są obowiązani przed
rozpoczęciem leczenia uzyskać od pacjenta ostatnią diagnozę medyczną.
Jeżeli pacjent odmawia udania się do lekarza przed spotkaniem z
terapeutą medycyny komplementarnej, musi poświadczyć to na piśmie.
Terapeuta obowiązany jest przedsięwziąć odpowiednie środki ostrożności,
by nie pozbawić pacjenta dostępu do koniecznych usług medycznych. Co za
tym idzie, terapeuci, nie będący lekarzami, mają obowiązek informowania
lekarzy o zdrowiu ich pacjentów. Za zgodą pacjenta,
terapeuci mogą prosić o radę i pomoc w prowadzeniu leczenia innych
terapeutów.

Złamanie prawa – zwłaszcza praktykowanie medycyny
komplementarnej/ alternatywnej bez licencji lub leczenie pacjenta bez
uzyskania diagnozy lekarskiej lub oświadczenia pacjenta, że ponosi
ryzyko leczenia komplementarnego bez diagnozy – grozi utratą prawa
wykonywania zawodu.

Edukacja
Szkoły medyczne w Belgii nie prowadzą zajęć z medycyny komplementarnej.
Homeopatia nauczana jest na Belgijskim Wydziale Homeopatii, zgodnie z
programem Europejskiego Komitetu do Spraw Homeopatii.

Refundacja świadczeń
System państwowych ubezpieczeń zdrowotnych nie zwraca
kosztów medycyny komplementarnej, chyba że uprawiana jest
ona przez lekarzy – wtedy pacjenci otrzymują częściowy zwrot
kosztów. Niektóre dziedziny medycyny
komplementarnej objęte są ubezpieczeniem prywatnym.

FRANCJA

Regulacje prawne
We Francji tylko lekarze mogą leczyć homeopatycznie.
Zgodnie z Artykułem L 372 Kodeksu Zdrowia Publicznego nielegalnie
praktykują medycynę osoby inne niż dyplomowani lekarze, zajmujące się
leczeniem chorób prawdziwych i domniemanych lub
które wykonują działalność uznaną za procedurę medyczną.
Osoby, które chcą otrzymać prawo wykonywania zawodu lekarza
muszą mieć dyplom uniwersytecki – francuski, tunezyjski, marokański lub
jednego z krajów członkowskich Unii Europejskiej, oraz
uzyskać rejestrację w Lekarskim Związku Zawodowym.

Edukacja
Francja oferuje największy wybór szkoleń w ramach
publicznego systemu szkolnictwa. Homeopatia jest nauczana na wydziały
medycznych na 7 uniwersytetach w Besançon, Bordeaux, Lilie,
Lyonie, Limoges, Marsylii, Paryżu-Bobigny, Poitietrs oraz w szkołach
prywatnych.

Jedną z takich wiodących szkół tego typu jest
Centrum Kształcenia i Rozwoju Homeopatii, CEDH (Centre d’Enseignement
et de Développement de 1′Homéopathie),
które co roku szkoli ponad 2500 lekarzy w dwudziestu
krajach.
Od 1990 r można uzyskać dyplom uniwersytecki w zakresie
medycyny naturalnej
, oficjalnie rozpoznawany przez Francuską
Radę Lekarską
– dotyczy on akupunktury, osteopatii i
homeopatii.
Terapie te nie są jednak uznawane za specjalności medyczne.

Przykładowo na Uniwersytecie w Paryżu szkolenie trwa 3 lata (8
seminariów w każdym roku). Po ukończeniu otrzymuje się Dyplom
Uniwersytecki Homeopatii
. Szkolenie jest dostępne dla
lekarzy, farmaceutów,
chirurgów-dentystów, weterynarzy oraz położne.
O międzyuczelniany dyplom w zakresie leczenia metodą homeopatii -
wydawany przez Wydziały Medyczne uniwersytetów Bordeaux II,
Limoges i Poitiers i ustanowiony w 1982 roku przez Profesora R.
Quilichini’ego i Doktora Denisa Demarque’a – mogą ubiegać się studenci
ostatniego roku medycyny oraz lekarze praktykujący zainteresowani
pogłębieniem wiedzy o tej metodzie leczenia.

Pierwszy stopień nauczania obejmuje prezentację zasad
homeopatii i jej zastosowanie w chorobach o ostrym przebiegu. Mogą
uczestniczyć w nim także farmaceuci i położne. Program nauczania
drugiego stopnia, adresowanego wyłącznie do lekarzy, ukierunkowany jest
na zagadnienia kliniczne i możliwości stosowania leczenia
homeopatycznego w ramach poszczególnych specjalizacji
medycznych (laryngologia, dermatologia, ginekologia itd.). W programie
są przewidziane zajęcia w formie ćwiczeń.

Na Uniwersytecie w Bobigny od 1982 r istnieje Wydział Medycyny
Naturalnej. Tam też wydawane są dyplomy z zakresu homeopatii,
osteopatii, auriculoterapii, naturopatii, oligoterapii i mezoterapii.

Szpitale homeopatyczne
We Francji, są cztery szpitale, w których można uzyskać
konsultację lekarza homeopaty (dwa w Lyonie, Bordeaux oraz Paryżu).
Można tam uzyskać konsultacje w zakresie wielu specjalności:
ginekologii, pediatrii, gastroenterologii itd.

Refundacja świadczeń
Zarówno państwowy jak i prywatny system ubezpieczeń pokrywa
niektóre formy terapii naturalnych. Leczenie homeopatyczne
jest refundowane – wizyty są refundowane w 50%. Leki homeopatyczne
również są refundowane.

HISZPANIA

Regulacje prawne
Homeopatia w Hiszpanii jest znana od początku XIX wieku. Pierwszy
homeopatyczny szpital powstał w 1878 roku w Madrycie. Medyczna Akademia
Homeopatyczna powstała w 1890 roku w Barcelonie.
W Hiszpanii leczenie homeopatyczne mogą prowadzić tylko lekarze po
uzyskaniu licencji.
W 1997 roku w Katalonii powstał Kodeks Medycznej Etyki Zawodowej. W
artykule 44 tego kodeksu jest napisane, że lekarze stosujący medycynę
komplementarną muszą informować pacjentów o konieczności
kontynuowania leczenia allopatycznego oraz o niekonwencjonalnym
charakterze tego rodzaju terapii.
Ponadto lekarze stosujący metody komplementarne muszą koordynować to
leczenie z lekarzem allopatą.
Medyczna Rada Lekarska w Katalonii chce, aby homeopatia była oficjalnie
uznana częścią medycznego leczenia.

Szkolenie
Homeopatia jest nauczana na Uniwersytetach od 1993 roku w Barcelonie,
Sevilii, Valladolid, Murcia w ramach podyplomowych szkoleń. Szkolenie
jest 2 letnie i jest dostępne dla lekarzy. Po zdaniu egzaminu otrzymuje
się Dyplom Uniwersyteckiego Specjalisty w Homeopatii.
Niektóre uniwersytety oferują podyplomowe szkolenia dla
farmaceutów i weterynarzy.

Refundacja świadczeń
W Hiszpanii są dwa szpitale prowadzące leczenie homeopatyczne (w
Barcelonie i Madrycie).
Leki homeopatyczne nie są refundowane.
Tylko niektóre prywatne ubezpieczenia refundują koszty
leczenia.

HOLANDIA

Regulacje prawne
Od 1993 r. kiedy to Ustawa o Praktyce Medycznej została zastąpiona
Ustawą o Profesjonalnej Indywidualnej Opiece Zdrowotnej, nie-lekarzom
wolno uprawiać medycyny alternatywnej/ komplementarnej.
Nowa ustawa weszła w życie 1 grudnia 1997, nadając status prawny
nie-lekarzom uprawiającym terapie naturalne: mogą oni praktykować
medycynę, z wyłączeniem procedur zastrzeżonych dla lekarzy. Pogwałcenie
tego prawa jest karane. Procedury zarezerwowane dla lekarzy to:
chirurgia, ginekologia i położnictwo, cewnikowanie i endoskopia,
iniekcje i nakłuwanie, znieczulanie, procedury związane z użyciem
substancji radioaktywnych i promieniowania jonizującego. kardiowersja,
defibrylacja, elektrowstrząsy, lithotrypsja i sztuczne zapłodnienie.

Istnieje oficjalny rejestr, w którym kwalifikowani
lekarze homeopaci, fitoterapeuci, praktycy terapii manualnej,
uzdrawiania paranormalnego, akupunktury, dietetycy, naturopatii i
medycyny antropozoficznej mogą zostać zarejestrowani tylko po
spełnieniu określonych prawem warunków. Taka rejestracja
daje im prawo do praktykowania pod chronionym prawem tytułem. Celem
powyższej regulacji jest zapewnienie odpowiednich kwalifikacji w tej
grupie zawodowej.

Szkolenie
Zgodnie z wytycznymi Holenderskiej Rady ds. Zdrowia wyznaczone są
instytucje, uprawnione do organizowania kursów w zakresie
medycyny komplementarnej/alternatywnej. Wyznaczono też standardy
edukacyjne i standardy prowadzenia praktyk oraz ustanowiono narodowy
system rejestracji.
Około 60% członków organizacji, zrzeszających
praktyków medycyny komplementarnej/alternatywnej, przeszło
szkolenie medyczne. Najczęściej są to lekarze, fizykoterapeuci lub
pielęgniarki.
Są to kursy podyplomowe trwające od 1- 4 lat.
Osoby nie posiadające przygotowania medycznego mogą podjąć studia na
jednej z trzech działających akademii medycyny naturalnej, oferujących
trzyletnie pełnoczasowe kursy trwające od 3 do 4 lat.
Rejestracja praktyk musi być odnawiana co 5 lat na podstawie
dowodów uczestnictwa w szkoleniach ciągłej edukacji
zawodowej. Komitet dyscyplinarny monitoruje i kara niezgodną z
przepisami działalność.

Refundacja świadczeń
Oficjalnie refundowane są jedynie świadczenia w zakresie homeopatii i
antropozofii, jednakże prywatne ubezpieczalnie refundują często
wszelkie zabiegi w zakresie medycyny naturalnej. 2/3 populacji posiada
ubezpieczenie prywatne.
Ubezpieczenia prywatne od 1988 r pokrywają homeopatię, akupunkturę i
terapie manipulacyjne jako część pakietów dodatkowych,
jednakże na ogół tylko pod warunkiem, że usługi te są
świadczone przez lekarzy.

IRLANDIA

Regulacje prawne
Regulacjami dotyczącymi zawodów medycznych zajmuje się Rada
Medyczna.
Lekarze nie mają monopolu na leczenie, mogą to też robić nie-lekarze (z
wyjątkiem leczenia chorób wenerycznych, położnictwa,
przepisywania leków na recepty, wykonywania znieczuleń,
wydawania świadectw zgonu, występowania w sądzie jako biegli).
Nie istnieją regulacje odnośnie osób praktykujących medycynę
naturalną.

Szkolenie
Nie istnieją programy szkoleniowe odnośnie medycyny naturalnej.

Refundacja świadczeń
Refundowane w całości, o ile wchodzą w zakres praktyki lekarskiej.

LUKSEMBURG

Regulacje prawne
W Luksemburgu tylko lekarze mogą praktykować medycynę. Artykuł 7 Prawa
z 1998 roku mówi, że osoby bez wymaganych kwalifikacji,
które zajmują się diagnozowaniem i leczeniem mogą być
ścigane sądownie.
Nie-lekarze używający metod komplementarnej, alternatywnej medycyny są
regularnie ścigani.
Akademia Medyczna jest jednoznacznie przeciwna praktykowaniu CAM w
Luksemburgu, uważa lekarzy CAM za oszustów. Jednak
członkowie Parlamentu są przychylnie nastawieni do oficjalnego uznania
metod CAMW tym homeopatii).

Refundacja świadczeń
Z metod alternatywnych jedynie koszty leczenia homeopatycznego są
zwracane w 80 %. Prywatne ubezpieczenia nie zwracają kosztów
leczenie homeopatycznego.

ŁOTWA

Regulacje prawne
Homeopatia na Łotwie jest obok akupunktury najbardziej popularną
terapią medycyny alternatywnej.
Od 1994 roku homeopatia oraz akupunktura mają status specjalizacji
medycznych
równy innym specjalizacjom medycyny
allopatycznej.
Na Łotwie legalnie leczyć metodami medycyny alternatywnej mogą jedynie
lekarze po specjalnych kursach, zdaniu egzaminu i otrzymaniu licencji,
która jest ważna 5 lat. Lekarze, którzy prowadzą
leczenie komplementarne, alternatywne takie jak homeopatia,
akupunktura, refleksoterapia, irydologia, magnetoterapia, fitoterapia,
laseroterapia naturopatia, biofeedback, Ci Gun oraz Su Jok są pod
nadzorem Komisji, w skład której wchodzą członkowie
Medycznego Towarzystwa Republiki Łotwy.
Państwowy Kodeks zakazuje nie- lekarzom praktykowanie jakichkolwiek
form leczenia.

Refundacja świadczeń
Generalnie ubezpieczenia nie pokrywa leczenia metodami CAM wyjątek
stanowią homeopatia i akupunktura, które od czasu uznania za
specjalizacje medyczne tj. od roku 1994 są refundowane przez państwowe
ubezpieczenie.
Od 1998 roku dwa towarzystwa ubezpieczeniowe Balta i Parex zwracają 2/3
kosztów związanych z leczeniem metodami CAM. (homeopatia,
akupunktura, elektroakupunktura, irydologia, biorezonans).

NIEMCY

Regulacje prawne
W Niemczech lekarze nie mają monopolu na uprawianie medycyny. W związku
z tym mogą ją uprawiać także nie-lekarze tzw. Heilpraktikerz
Niemniej jednak, prawo stanowi ograniczenia odnośnie
niektórych procedur medycznych. Jedynie dentyści mogą
prowadzić leczenie stomatologiczne. Jedynie lekarze mogą leczyć
zaburzenia seksualne, wykonywać znieczulenie miejscowe lub
ogólne, praktykować położnictwo i ginekologię, zlecać i
wykonywać zdjęcia rentgenowskie, dokonywać biopsji i wydawać certyfikat
zgonu. Złamanie prawa jest karane.
Do uzyskania tytułu lekarza niezbędny jest dyplom uniwersytecki w
zakresie medycyny, doświadczenie praktyczne, licencja (prawo
wykonywania zawodu) i świadectwo medyczne o braku chorób
psychicznych, zakaźnych i uzależnienia od narkotyków.
Licencjonowani Heilpraktikerzy mogą praktykować
medycynę z wyłączeniem określonych procedur medycznych.
By uzyskać licencję Heilpraktikera kandydat musi mieć ukończone 25 lat,
mieć obywatelstwo niemieckie lub Unii Europejskiej, ukończyć szkołę
podstawową, mieć nienaganną reputację, gwarantującą prowadzenie
praktyki w sposób profesjonalny, mieć zaświadczenie
lekarskie o braku chorób zakaźnych, psychicznych i
uzależnienia od narkotyków, zdać egzamin przed komisją
medyczną, udowadniając iż posiada wiedzę i zdolności wystarczające do
tego, by mógł praktykować jako Heilpraktiker, oraz że metody
lecznicze, jakie stosuje nie będą miały negatywnego wpływu na zdrowie
publiczne. Egzamin weryfikuje podstawową znajomość anatomii,
fizjologii, higieny, patofizjologii, zasad aseptyki, diagnozy,
regulacji prawnych w zakresie zdrowia publicznego, zwłaszcza
dotyczących chorób zakaźnych i epidemicznych.

Szkolenie
W standardowym programie uczelni medycznych znajdują się podstawy
naturalnych metod terapeutycznych – uczelnie zobligowane są do
sprawdzenia wiedzy studentów w tym zakresie. Studenci także
mogą zrobić podyplomową specjalizację w zakresie medycyny
komplementarnej/ alternatywnej.
Niemiecki federalny Związek Heilpraktikerów organizuje w 29
miastach Niemiec specjalne kursy dla osób, pragnących
uzyskać ten tytuł. Trening trwa 350 godzin w ciągu 3 lat.
Tytuł „Lekarza Homeopaty” jest w Niemczech chroniony prawem.
Izba Medyczna przyznaje ten tytuł po 3 -letnim kursie. Odbywają się
także zaawansowane kursy dla nauczycieli homeopatii. Homeopatia
oficjalnie wykładana jest na Uniwersytetach w Berlinie, Dusseldorfie,
Hannoverze i Freiburgu.

Refundacja świadczeń
W Niemczech zarówno ubezpieczenie społeczne jak i prywatne
obejmują te same procedury medyczne. Refundowane są niektóre
terapie alternatywne/ komplementarne, i jest tendencja by refundacja
obejmowała coraz więcej rodzajów leczenia. Mimo, iż prawo do
zwrotu tych kosztów nie jest gwarantowane konstytucyjnie,
ustanowiono następujące kryteria refundacji kosztów leczenia
komplementarnego:

  • Jeżeli nie istnieje leczenie akademickie, gwarantujące
    wyleczenie danej choroby lub zmniejszenia bólu o nieznanej
    etiologii (np. w stwardnieniu rozsianym i w pewnych formach raka) -
    zastosowanie medycyny komplementarnej/alternatywnej jest refundowane,
    pod warunkiem że leczenie ma minimalną szansę na powodzenie,
    niezależnie od tego metoda jest dowiedziona naukowo czy nie.
  • Jeżeli etiologia choroby jest znana, jednak nie ma dla niej
    leczenia akademickiego, zezwala się na zastosowanie medycyny
    komplementarnej/alternatywnej, pod warunkiem minimalnej szansy
    powodzenia terapeutycznego, zgodnego z etiologią. To samo ma
    zastosowanie do przypadków, w których medycyna
    akademicka nie odniosła sukcesu.
  • Jeżeli osiągalne jest zarówno leczenie
    akademickie, jak i komplementarne, ale leczenie akademickie ma silne
    efekty niepożądane lub niesie ryzyko dla pacjenta, refunduje się
    leczenie komplementarne. Niemniej jednak, w tych wypadkach należy
    rozważyć zarówno ryzyko jak i ekonomikę leczenia.
  • Jeżeli pacjent ma do wyboru leczenie akademickie i
    komplementarne o tym samym profilu bezpieczeństwa, ma prawo do wyboru
    mniej kosztownego.

Lek antropozoficzne, fitoterapeutyki i leki
homeopatyczne są refundowane
.
Zgodnie z artykułem 92 ustęp 1 i 135 ust. 1 Sozialgestezbuch leczenie
eksperymentalne musi być przydatne i bezpieczne – wówczas
może zostać zrefundowane.
Niektóre firmy ubezpieczeniowe pokrywają koszta leczenia
przez Heilpraktikerów.

SZWECJA

Regulacje prawne
Z badania z 1989 roku wynika, ze 20% dorosłych osób
korzystało z CAM. 40 % z nich wybrało CAM z powodu niezadowolenie z
Narodowej Opieki Zdrowotnej. Homeopatia jest druga po chiropraktyce
najczęściej używaną formą medycyny alternatywnej.
W Szwecji mogą leczyć lekarze i nie-lekarze.
Zgodnie z wymaganiami zawartymi w Ustawie o kompetencji z 1984 roku i
Ustawie o Opiece Medycznej z 1996 roku także nie-lekarze mogą leczyć w
wyłączeniem pewnych procedur. Osoby nie będące lekarzami,
które naruszą zdrowie pacjenta mogą być oskarżone o
szarlatanizm stanowiący niebezpieczeństwo dla zdrowia.
Mogą stracić prawo wykonywania zawodu.
Leki homeopatyczne są legalnie produkowane i sprzedawane.

Szwedzki parlament powołał Komisję do Spraw Medycyny Alternatywnej.
Apteki homeopatyczne są w Göteborg i Stockholmie.

Szkolenie
Większość homeopatów praktykujących w Szwecji uczy się w
prywatnych szkołach. Są 3 takie szkoły w Szwecji. Jest także
czteroletni podstawowy kurs nauczany przez wykładowców z
Upsalii.
W Szwecji działa jedyna organizacja zrzeszająca i szkoląca lekarzy
homeopatów (Svenska Akademin För Klassiskt
Homeopati www.sakh.org.
Powstała w 1985 roku. Jest ona członkiem ECH. Aby być jej członkiem
trzeba posiadać wykształcenie medyczne i homeopatyczne. Organizacja
zrzesza 100 członków. Autoryzowany homeopata musi mieć
minimum 2 lata praktyki oraz być ubezpieczony od odpowiedzialności
zawodowej.
Nauka homeopatii obejmuje ok. 1000 h. wykładowych.
Zdecydowanie częściej niż lekarze homeopatię praktykują weterynarze.

Refundacja świadczeń
Leczenie homeopatyczne nie jest refundowane.

WIELKA BRYTANIA

Status prawny homeopatii
W 1950 r rząd nadał oficjalny status homeopatii, poprzez Ustawę o
Fakultecie Homeopatii.
Ustawa o Fakultecie Homeopatii uprawnia Fakultet Homeopatii do
szkolenia, egzaminowanie i wydawania dyplomów Homeopaty
lekarzom i innym zawodom medycznym.
W Wielkiej Brytanii leczenie homeopatyczne jest częścią Narodowej
Opieki Zdrowotnej (National Helth Service) od 1948 roku. Kolejne rządy
zapewniają, że tak długo, jak długo istnieje zapotrzebowanie na
leczenie komplementarne/alternatywne, tak długo pacjenci będą mieli do
niego dostęp.
W tym kraju mogą leczyć homeopatycznie lekarze i nie-lekarze.
Praktycy medycyny komplementarnej/alternatywnej, nie będący lekarzami,
muszą być zrzeszeni w jednej z organizacji zawodowych. By uzyskać prawo
wykonywania zawodu muszą być ubezpieczeni od odpowiedzialności
zawodowej i przestrzegać kodeksu etyki zawodowej.
Mimo iż nie-lekarze praktykujący medycynę alternatywną/komplementarną
są tolerowani przez prawo, jedynie lekarze posiadający dyplom
uniwersytecki są rozpoznawani oficjalnie.
Prawo do praktykowania medycyny bez statusu formalnego jest w Wielkiej
Brytanii gwarantowane przez British Common Law (Brytyjskie Prawo
Powszechne). Prawo to chroni indywidualną wolność wykonywania czynności
medycznych, które nie są zakazana poprzez Akt Parlamentu.
Nie-lekarze, mimo pewnych restrykcji i pod warunkiem, że nie łamią
Ustawy Medycznej z 1983 r., mogą praktykować medycynę włącznie z
drobnymi zabiegami chirurgicznymi, prowadzonymi za zgodą pacjenta.
Niemniej jednak, jeśli czynności te przyniosą pacjentowi szkodę,
nie-lekarze podlegają karze zgodnie z prawem o zaniedbaniu. W
przypadku, gdy pacjent umrze, mogą zostać skazani za nieumyślne
zabójstwo. Kary te nie dotyczą lekarzy.
Zgodnie z Ustawą o Chorobach Wenerycznych z 1917 r. i Ustępem 4 Ustawy
o Nowotworach nie-lekarzy obowiązują ograniczenia w leczeniu.
Nie-lekarze nie mogą podejmować pewnych działań medycznych, praktykować
wyszczególnionych zawodów czy używać
niektórych tytułów. Jedynie zarejestrowani
lekarze mogą leczyć nowotwory, cukrzycę, padaczkę, jaskrę i gruźlicę;
przepisywać leki na recepty; wykonywać pewne czynności medyczne np.
aborcję lub leczyć choroby weneryczne.
Ustawa o Zdrowiu z roku 1999 dopuszcza dwie opcje, odnośnie rejestracji
nie-lekarzy uprawiających medycynę naturalną. Pierwsza z nich zakłada
rejestrację przez organizację zwaną Towarzystwem Homeopatycznym. Druga
to przystąpienie do Rady Profesjonalistów Medycznych;
członkostwo w Radzie daje ochronę tytułu zawodowego.

Lekarze, kierujący pacjentów na leczenie do
nie-lekarzy, pozostają za nich odpowiedzialni. Ustawa Medyczna z 1972 r
nie reguluje form terapii, które mogą być prowadzone przez
lekarzy – co pozwala na dowolne zastosowanie metod medycyny
komplementarnej/ alternatywnej.
Warto zaznaczyć, że w Wielkiej Brytanii oprócz
poparcia rządu homeopatia jest również popierana przez
rodzinę królewską.

Sam książę Karol otwarcie mówi o swoim zamiłowaniu do
homeopatii; kiedy w 1970 roku oficjalnie wyraził swoją pozytywną opinię
na ten temat wiele osób krytykowało go za atak na medycynę
zachodnią.
Od tego czasu jednak co piąta osoba skorzystała z leczenia
homeopatycznego, a 3 społeczeństwa chcą ja widzieć jak dotychczas w
Narodowym Systemie Opieki Zdrowotnej.
Ponadto najnowszy raport przygotowany przez fundację pod patronatem
księcia Karola pokazuje, że homeopatia powinna być szerzej dostępna w
Narodowym Systemie Opieki Zdrowotnej, ponieważ jest to korzystne
zarówno dla pacjentów jak i dla ekonomii.
W raporcie napisano, że pacjenci leczeni homeopatycznie wymagają 30%
wizyt lekarskich mniej, a ich leczenie jest o 50 % tańsze.
Homeopatia nie jest uznawana jako specjalizacja, dlatego też nie ma
specjalisty krajowego.
Mimo iż nie-lekarze praktykujący medycynę alternatywną/komplementarną
są tolerowani przez prawo, jedynie lekarze posiadający dyplom
uniwersytecki są rozpoznawani oficjalnie.
Wg ostatnich badań około 40% lekarzy w Wielkiej Brytanii
kieruje swoich pacjentów do lekarzy medycyny komplementarnej
w tym homeopatii.

W 2000 roku przy współudziale Departamentu do Spraw Zdrowia,
Fundacji do Spraw Medycyny Alternatywnej oraz Narodowego Stowarzyszenie
do Spraw Podstawowej Opieki Zdrowotnej powstał dokument-przewodnik
skierowany do lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej

określający wskazania do korzystania z poszczególnych
rodzajów medycyny alternatywnej. Omówiono tam
następujące terapie: akupunkturę, chiropraktykę, homeopatie,
hipnoterapię, aromatoterapię oraz osteopatię
W dokumencie zawarte są informacje dotyczące zasad kierowania
pacjentów na poszczególne rodzaje terapii
(opisano opierając się na dostępnych badaniach naukowych, kto
najbardziej skorzysta z danego rodzaju terapii).
Ponadto dokument wskazuje kwalifikacje, jakie powinna posiadać osoba,
do której lekarz POZ kieruje pacjenta, wskazuje adresy
szkół kształcących w danej dziedzinie oraz nazwy organizacji
zrzeszających praktyków w danej dziedzinie.

Szpitale homeopatyczne w Wielkiej Brytanii

W Wielkiej Brytanii istnieje 6 homeopatycznych szpitali: w
Londynie (Królewski Homeopatyczny Szpital), Glasgow(1914),
Bristolu (1925), Tunbridge Wells (1890), Liverpolu (1937), Manchester
(1860).

  • hspace=”10″>Największy z nich jest szpital w Glasgow. W
    szpitalu konsultowanych jest 500 pacjentów rocznie. Na
    oddziale pracuje 4 lekarzy na cały etat; 12 lekarzy w części
    ambulatoryjnej, 2 etaty szkoleniowe.
    Szpital zbudowany został z prywatnych datków zbieranych
    przez 60 lat. Budynek szpitala znajduję się na terenie szpitala
    uniwersyteckiego; lekarze pracujący w tym szpitalu proszeni są na
    konsultacje na inne oddziały. Obecnie szpital ma 15 łóżek;
    pokoje są jedno i trzyosobowe. Budynek szpitala oraz wnętrza maja
    zaokrąglone kształty, w środku jest dużo naturalnego światła, pastelowe
    kolory, okna z pokojów pacjentów wychodzą na
    piękny zadbany ogród, wewnątrz jest dużo drewna, nawet
    łóżka są drewniane.
    Wg danych 50% pacjentów to pacjenci z przewlekłym
    bólem (zaawansowanym rzs, SM), pacjenci po chemioterapii
    (przysłani przez onkologów celem leczenia paliatywnego),
    pacjenci z bulimią, anoreksją, depresją. Na dole szpitala znajduje się
    5 gabinetów dla pacjentów ambulatoryjnych.
    Pacjenci ambulatoryjni zgłaszają się z problemami jak do lekarza
    ogólnego (to są ostre stany infekcyjne, oraz przewlekłe
    choroby jak: egzema, łuszczyca, nawracające infekcje, choroby
    reumatyczne itd.)
    Na oddziale pracuje 4 lekarzy na cały etat; 12 lekarzy w części
    ambulatoryjnej, 2 etaty szkoleniowe.
    Przy szpitalu znajduje się apteka; nad apteka jest napis- akronim TEETH
    Tried Everything Else, Now Try Homeopathy (czyli jeśli
    spróbowałeś wszystkiego innego, teraz spróbuj
    homeopatii)
    .

Zapraszam na wirtualną podróż po szpitalu
homeopatycznym w Glasgow: target=”_blank”>ghh.info/tour2.html

  • Królewski Homeopatyczny Szpital w Londynie
    (Royal London Homeopathic Hospital) jest związany z Narodowym Systemem
    Opieki Zdrowotnej od 1948 roku. W tym samym roku za pozwoleniem
    ówczesnego króla Grzegorza VI otrzymał przydomek
    królewski. Obecnie jest pod patronatem królowej.
    Jest największym centrum medycyny komplementarnej w sektorze publicznym
    w kraju.

W skład Królewskiego Homeopatycznego Szpitala
Londynie wchodzą następujące kliniki:

  • hspace=”10″>klinika alergii, chorób
    środowiskowych oraz odżywiania,
  • klinika dzieci,
  • komplementarny program opieki dla pacjentów z
    nowotworami,
  • pediatryczna klinika homeopatyczna,
  • integracyjny komplementarny program rehabilitacji,
  • klinika chorób mięśniowo-szkieletowych,
  • klinika reumatologiczna,
  • klinika chorób skóry,
  • klinika zajmująca się pacjentami w stresie oraz z
    zaburzeniami nastroju,
  • klinika dla kobiet.
  • Szpital w Bristolu podaje, że zajmuje się leczeniem:
    chorób reumatologicznych, alergicznych, dermatologicznych,
    zaburzeń okresu menopauzy oraz zaburzeniami miesiączkowania, problemami
    przewodu pokarmowego oraz stresem i zaburzeniami.

Sally Penrose (Dyrektor Executive of the Faculty of
Homeopathy) powiedziała: „Wyniki badań nad pacjentami
w szpitalach homeopatycznych NHS wskazują, że średnio 70%
pacjentów stwierdza pozytywne zmiany w stanie swojego
zdrowia poleczeniu homeopatycznym – są to pacjenci, którzy
zwykle najpierw wyczerpali wszystkie konwencjonalne możliwości leczenia
i borykają się z nieznośnym cierpieniem.

W odpowiedzi na zainteresowanie społeczne w 1982 został
powołany Brytyjski Komitet Badań w Dziedzinie Medycyny Komplementarnej.
W trakcie badań stwierdzono między innymi, iż medycyna komplementarna/
alternatywna przyczynia się do znaczącej redukcji kosztów
opieki zdrowotnej.

Szkolenie homeopatyczne
W Wielkiej Brytanii szkoleniem homeopatyczny zajmuje się Wydział
Homeopatii przy Brytyjskim Stowarzyszeniu Homeopatycznym (BHA). Wydział
Homeopatii został zalegalizowany aktem parlamentu brytyjskiego w 1950
roku. Brytyjskie Stowarzyszenie Homeopatyczne
(British Homeopathic Association BHA) powstało w 1909 roku. Obecnie
liczy 1400 członków.

Zakres działania BHA

  • prowadzenie szkoleń homeopatycznych w ramach Wydziału
    Homeopatii (Faculty of Homeopathy),
  • propagowanie wiedzy o zastosowaniu homeopatii,
  • wydawanie czasopisma – dwumiesięcznika „Homeopathy”. Jest
    to wiodące międzynarodowe homeopatycznego czasopismo, bezpłatne dla
    członków stowarzyszenia,
  • prowadzenie biblioteki, która mieści się w
    Szpitalu Homeopatycznym w Glasgow. Jest to największa biblioteka
    książek, czasopism homeopatycznych w UK. Wszyscy członkowie Fakultetu
    maja do niej bezpłatny dostęp. Ponadto biblioteka prowadzi dostęp do
    internetowej bazy danych zawierającej 26000 alfabetyczne ułożonych
    odsyłaczy do homeopatycznej literatury, niektóre posiadają
    streszczenia target=”_blank”>www.hom-inform.org organizacja
    seminariów oraz kongresu 2 razy do roku,
  • członkostwo w Europejskim Komitecie do Spraw Homeopatii
    (European Comitteee for Homeopathy).

Podyplomowe studia organizowanie przez FH odbywają się w 6
miejscach w Wielkiej Brytanii oraz 6 krajach za granicą (Portugalii,
Rosji, Australli, Japonii, Irlandii i w Polsce).
W Polsce szkolenie organizowane przez BHF odbyło się 2004-2005 rok,
trwało 12 dni 115 polskich lekarzy zdało egzamin i otrzymało tytuł LF
Hom.
W szkoleniach mogą brać udział lekarze, stomatolodzy, pielęgniarki,
farmaceuci, pediatrzy, weterynarze i inne osoby ustawowo związane z
opieką medyczną.

Szkolenie odbywa się na trzech poziomach:

I. INTRODUCTPRY TRAINING (szkolenie wprowadzające)
———> LFHOM
II. INTERMEDIATE TRAINING (szkolenie średnio-zaawansowane)
——–>MHHOM
III. SPECIALIST TRAINING (szkolenie specjalistyczne)
———->SPECIALIST

I stopień kształcenia to szkolenie
wprowadzające. Zdanie egzaminu po pierwszym stopniu oraz członkostwo w
BFH upoważnia do posiadania tytułu LF HOM (czyli
licencjonowany członek fakultetu homeopatycznego) Ten stopień daje
podstawowe zrozumienie homeopatii. Lekarze, którzy ukończyli
ten stopień mają ograniczone możliwości leczenia homeopatycznego, mogą
leczyć stany ostre w warunkach podstawowej opieki zdrowotnej. Nie mogą
prowadzić leczenia specjalistycznego. Powinni wg wytycznych ustalonych
przez ECH pomoc pacjentowi otrzymać opiekę specjalistyczną. Ten tytuł
nie upoważnia do leczenia skomplikowanych przypadków
klinicznych. W tym podstawowym szkoleniu mogą uczestniczyć nie tylko
lekarze, ale i weterynarze, pielęgniarki, dentyści. Pozostałe dwa
stopnie są zarezerwowane dla lekarzy.

II stopień to szkolenie
średnio-zaawansowane. Minimalny czas kształcenie, aby móc
zdawać egzamin i otrzymać tytuł MF HOM to 3 lata
(średnio 3-5 lat). Tytuł MF HOM wskazuje, że dany lekarz zdał egzamin
członkowski Fakultetu Homeopatycznego. Lekarz z takim tytułem może
leczyć skomplikowane i przewlekłe choroby i może pracować w praktyce
ogólnej, specjalistycznej klinice homeopatycznej lub
prowadzić prywatną praktykę. Pracuje on pod kontrola superwizora do
czasu uzupełnienia wykształcenia zdania egzaminu i otrzymania tytułu
specjalisty. To trwa kolejne 5 lat.

III stopień kształcenia to szkolenie, aby
uzyskać tytuł specjalisty (specialist).

W ramach FH można otrzymać tytuł FF HOM (Fellowhip
of faculty
). Jest to honorowy tytuł dla członków,
którzy mają już tytuł LF HOM, a którzy wykazali
się w znaczący sposób w pracach na rzecz BFH i rozwoju
szkolenia homeopatycznego.

DF HOM (Pharm) ten tytuł
jest przyznawany, jeżeli ktoś zdał egzamin na wykwalifikowanego
farmaceutę. Taka osoba może udzielać porad w aptece o lekach
homeopatycznych, o tym jak je stosować oraz informować pacjenta, jakie
są możliwości homeopatycznego leczenia
Ponadto wszyscy lekarze zgodnie z zarządzeniem ECH są zobowiązani do
ciągłego doszkalania się (Continuing Professional Development CPD) po
to, by utrzymać swoje homeopatyczne kwalifikacje oraz swoje członkostwo
na Wydziale Homeopatycznym.
Dyplom uznany wydany przez ECH jest ważny i uznawany we
wszystkich krajach członkowskich ECH.

Refundacja kosztów leczenia
Z niektórymi wyjątkami, świadczenia w zakresie medycyny
naturalnej nie są refundowane przez system opieki zdrowotnej Wyjątki
obejmują leczenie szpitalne w szpitalach należących do Narodowej Opieki
Zdrowotnej. Usługi świadczone przez lekarzy są refundowane w całości
lub częściowo.
Wiele firm prywatnych pokrywa w całości koszty leczenia pod warunkiem,
że usługi świadczone są przez lekarzy.

WĘGRY

Regulacje prawne
Od 1977 r homeopatia jest dziedziną oficjalnie uznaną na Węgrzech, brak
jednak oficjalnych uregulowań odnośnie programu szkolenia.
Na Węgrzech medycyna naturalna uprawiana jest zarówno przez
lekarzy jak i nie-lekarzy, ale homeopatycznie mogą leczyć tylko
lekarze.
W lutym 1997 ukazały się dwa akty prawne, regulujące
niektóre aspekty uprawiania medycyny naturalnej: Dekret
Rządowy 40/1997 (IV 5) o medycynie naturalnej i Dekret Ministra Opieki
Społecznej (V28) o niektórych aspektach praktykowania
medycyny naturalnej. Te dwa dekrety jasno i oficjalnie włączają lekarzy
i nie-lekarzy uprawiających medycynę naturalną do Narodowego Systemu
Opieki Zdrowotnej. Dekrety weszły w życie 1 czerwca 1997.
Dekrety precyzyjnie regulują wymogi odnośnie kształcenia w zakresie
medycyny komplementarnej/ alternatywnej i jej praktyki. Każda
komplementarna/alternatywna dyscyplina ma sformułowane jasno wymogi
edukacyjne i egzamin państwowy. Zgodnie z prawem, nie-lekarze mogą
posługiwać się określonymi metodami po zdaniu egzaminu.

Artykuł 1 także określa ograniczenia do
stosowania terapii komplementarnych/naturalnych. Jedynie lekarze
medycyny mogą otrzymać zezwolenie na stosowanie homeopatii, medycyny
chińskiej i tybetańskiej, włączając w to akupunkturę, stomatologii
biologicznej, terapii oksydacyjnych, terapii neuralnej, antropozofii i
biorezonansu magnetycznego.
Zarówno lekarze jak i kwalifikowani medycy mogą stosować
terapie manualne. Pozostali praktycy mogą uprawiać akupresurę, masaż,
refleksoterapię, bioenergoterapię, ziołolecznictwo, aurikuloterapię i
konsultacje dotyczące stylu życia.

Artykuł 2 określa także legalne ramy
działalności lekarzy medycyny naturalnej.
Paragraf 1 Artykułu 2 stwierdza, że lekarze medycyny odpowiedzialni są
za diagnozę, planowanie terapii i prowadzenie pacjenta. Inni praktycy,
nie będący lekarzami, mogą uczestniczyć w terapii na żądanie pacjenta
lub gdy zwróci się do nich lekarz. Terapeuci, nie będący
lekarzami medycyny, mogą praktykować bądź pod nadzorem lekarza, bądź,
bardziej niezależnie, roztaczać nad pacjentem opiekę już po postawieniu
diagnozy przez lekarza.
Konsultujący lekarz nie ma prawa oponować, jeśli pacjent wyrazi wolę
leczenia przez praktyka medycyny naturalnej.
Artykuł 2 paragraf 2 stwierdza, że procedury medyczne nie mogą być
wykonywane przez nie-lekarzy. Jeżeli pacjent znajduje się pod opieką
lekarską, obowiązkiem praktyka medycyny naturalnej jest skonsultować
się z lekarzem prowadzącym.
Artykuł 2 paragraf 3 stwierdza, iż jedynie kwalifikowani psycholodzy
lub lekarze medycyny są uprawnieni do prowadzenia psychoterapii w
ramach medycyny naturalnej.

Jak wynika z Artykułu 3 praktycy medycyny
naturalnej są obowiązani przestrzegać tych samych zasad co lekarze,
takich jak poszanowanie dóbr osobistych pacjenta, zasad
etycznych oraz obowiązku prowadzenia kartoteki medycznej.

Artykuł 4 dopuszcza użycie wszelkich
farmaceutyków łącznie z leczeniem komplementarnym/
alternatywnym. Te z leków homeopatycznych, które
nie mają rejestracji, mogą być stosowane o ile proces rejestracji jest
w toku.

Artykuł 5 nakłada na Instytut Zdrowia
podlegający Ministerstwu Opieki Społecznej odpowiedzialność za
wypracowanie regulacji, dotyczących szkolenia i egzaminowania
praktyków medycyny naturalnej.

Zgodnie z Artykułem 7 lekarze medycyny
posiadający dyplom akademicki mogą otrzymać dyplom medycyny naturalnej
bez konieczności zdawania dodatkowych egzaminów.

Mogą też używać tytułu „Lekarza Medycyny Naturalnej”,
niemniej jednak, by otrzymać tytuł specjalisty w danej dziedzinie,
muszą zdać odpowiedni egzamin. Lekarze medycyny to jedyni praktycy,
którzy mogą otrzymać dyplom bez konieczności zdawania
egzaminu.
Dla pozostałych egzamin jest obligatoryjny – otrzymują po jego zdaniu
tytuł ” Lekarza Naturalnego”. „Lekarze Naturalni” nadzorowani są przez
specjalną komisję.

WŁOCHY

We Włoszech leczenie homeopatyczne stosuje 3 mln
osób tj. 5,25 % populacji. We Włoszech jest 5000 lekarzy
homeopatów, 7000 farmaceutów sprzedaje leki
homeopatyczne, 20 fabryk produkuje i rozprowadza leki homeopatyczne.
Sprzedaż homeopatycznych produktów wzrosła z 10
bilionów lirów w 1982 roku do 120
bilionów lirów w 1994 roku.

Regulacja prawna
We Włoszech tylko lekarze mogą leczyć homeopatycznie. W tym kraju
homeopatia ma długa historię. Starania o prawne uznanie homeopatii
zaczęły się w połowie XIX wieku. W 1995 roku została przyjęta ustawa
legislacyjna.

Szkolenie
Homeopatia jest nauczana w prywatnych szkołach m.in. we Włoskim Ośrodku
Kształcenia i Dokumentacji Homeopatycznej CISDO (Centro Italiano di
Studi e di Documentazione in Omeopatia), utworzonym we Włoszech w 1980
roku. Ośrodek ten proponuje szkolenia przeznaczone wyłącznie dla
lekarzy i farmaceutów, których program jest
zgodny z kryteriami określonymi przez włoskie izby lekarskie.

Refundacja świadczeń
Każdy region we Włoszech ma swoje regulacje dotyczące refundacji
leków i leczenia homeopatycznego

.

źródła:

  1. Raport WHO 2001: Legal Status of
    Complementary/Alternative Medicine – a worldwide review
    .
  2. Stefano Maddalena, University of Neuchâtel,
    Switzerland: The legal status of complementary medicines in
    Europe
    .
  3. Europeen Committee for Homeopathy 2005: The
    position of homeopathy in Europe
    .
  4. www.adhom.org.uk
  5. www.trusthomeopathy.org
  6. www.wholehealthnow.com
  7. www.rlhh.org.uk
  8. www.homeopathyeurope.org
  9. www.boiron.com